W homilii \u00f3wczesnego ordynariusza warmi\u0144\u00adskiego, bp. Edmunda Piszcza, wyg\u0142oszonej podczas uroczysto\u015bci grunwaldzkich 15 lipca 1990 roku, znalaz\u0142o si\u0119 przes\u0142anie nowego \u2013 jak to okre\u015bli\u0142 biskup \u2013 ducha Grunwaldu: by to pole sta\u0142o si\u0119 miejscem pojednania narodu polskiego i niemiec\u00adkiego, by Grunwald by\u0142 zar\u00f3wno przestrog\u0105, jak i znakiem nadziei na to pojednanie.<\/p>\n
Wojsko na historycznych polach<\/strong> Uroczysto\u015b\u0107 zgromadzi\u0142a tysi\u0105ce os\u00f3b, w tym wielu turyst\u00f3w wypoczywaj\u0105cych w o\u015brodkach na ziemi warmi\u0144sko-mazurskiej. Tak du\u017ca frekwen\u00adcja by\u0142a mo\u017cliwa dzi\u0119ki kampanii informacyjnej prowadzonej w mediach regionalnych przez kilka tygodni. W kolejnych latach, w rocznic\u0119 bitwy, pododdzia\u0142y 15 WMDZ co roku stawa\u0142y na polach Grunwaldu, by z\u0142o\u017cy\u0107 przysi\u0119g\u0119. Miejsce turniej\u00f3w rycerskich na Polach Grunwaldu fot. Dariusz Radziwi\u0142\u0142owicz<\/p><\/div>\n Kapitu\u0142a i o\u015brodki rycerskie <\/strong> Nowicjat w bractwach rycerskich trwa co najmniej dwa lata, a czasem i d\u0142u\u017cej. Aby zosta\u0107 cz\u0142onkiem kapitu\u0142y, grupa musi spe\u0142ni\u0107 szereg warunk\u00f3w \u2013 m.in. wykaza\u0107 si\u0119 znajomo\u015bci\u0105 i kul\u00adtywowaniem rycerskich obyczaj\u00f3w oraz posiada\u0107 odpowiednie stroje i uzbrojenie. Dru\u017cyny przybie\u00adraj\u0105 oryginalne nazwy, takie jak Smocza Kompania z Warszawy, Bractwo Rycerzy Gwiazda Zaranna Zamku Ostr\u00f3dzkiego, Stowarzyszenie Dzia\u0142a\u0144 Tw\u00f3rczych Konwent Rycerski Szczytno czy Brac\u00adtwo Rycerskie Lidzbark Warmi\u0144ski.<\/p>\n W role rycerzy, kusznik\u00f3w, \u0142ucznik\u00f3w czy dam dworu wcielaj\u0105 si\u0119 ludzie r\u00f3\u017cnych profesji: studenci, naukowcy, lekarze, dziennikarze. Jedni zak\u0142adaj\u0105 zbroje i si\u0119gaj\u0105 po miecz, by zabi\u0107 nud\u0119, inni \u2013 z zami\u0142owania do historii, jeszcze inni trak\u00adtuj\u0105 to jako spos\u00f3b na sprawdzenie swojej kondycji i sprytu w pojedynkach. Dni Grunwaldu to nie tylko bitwa. Uczestnicy mog\u0105 wzi\u0105\u0107 Od nauki do walki <\/strong> Okazji do sprawdzenia zdobytych umiej\u0119tno\u015bci nie brakuje. Co roku odbywa si\u0119 kilkadziesi\u0105t tur\u00adniej\u00f3w rycerskich o r\u00f3\u017cnej randze. A najs\u0142ynniejsze z nich organizowa\u0142 Golub-Dobrzy\u0144. Przez wiele lat du\u017c\u0105 popularno\u015bci\u0105 cieszy\u0142 si\u0119 tak\u017ce Wolin, gdzie powsta\u0142a replika grodu odpieraj\u0105cego desanty \u0142odzi skandynawskich. Od 1998 roku rycerze mog\u0105 mierzy\u0107 si\u0119 pod Grunwaldem. Zaci\u0119te pojedynki s\u0105 starannie wyre\u017cyserowane. Walki pokazowe stanowi\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142o dochod\u00f3w. Rycerze z Lidzbarka wyst\u0119puj\u0105 na przyk\u0142ad na Biesiadach w Rynie, warszawiacy \u2013 w Nidzicy. Imprezy rekonstruk\u00adcyjne staj\u0105 si\u0119 w Polsce coraz bardziej modne. Orga\u00adnizatorzy staraj\u0105 si\u0119 je urozmaica\u0107 \u2013 np. w Rynie panie rywalizowa\u0142y w rozgniataniu orzech\u00f3w metod\u0105 Jagienki, siedzeniem. Bo wsp\u00f3\u0142czesne tur\u00adnieje rycerskie to nie tylko zbroje, miecze i pokaz kunsztu fechtunku, ale te\u017c spora dawka humoru i fantazji.<\/p>\n Tekst <\/em>Dr hab. Dariusz Radziwi\u0142\u0142owicz W 3(19) numerze \u201eTurysty\u201d zamie\u015bcimy drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 artyku\u0142u Dariusza Radziwi\u0142\u0142owicza na temat inscenizacji bitwy pod Grunwaldem. <\/em><\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Pola Grunwaldu staj\u0105 si\u0119 aren\u0105 jednego z najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 historycznych w Polsce fot. Archiwum UMWWM W 1989 roku, w nowej rzeczywisto\u015bci politycznej w Polsce, przesta\u0142 dzia\u0142a\u0107 powo\u0142any przez w\u0142a\u00addze PRL Og\u00f3lnopolski Komitet Grunwaldzki. Przez kilka nast\u0119pnych lat wok\u00f3\u0142 tradycji grunwaldz\u00adkiej zapanowa\u0142a cisza. Wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce po zjed\u00adnoczeniu Niemiec i zbli\u017ceniu Polski z zachodnim s\u0105siadem eksponowanie tych kart historii skazane jest Continue Reading<\/a>","protected":false},"author":13,"featured_media":32489,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,82],"tags":[],"class_list":["post-32487","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-krajoznawstwo","category-ludzie-z-pasja","cat-14-id","cat-82-id"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/32487","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=32487"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/32487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":32497,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/32487\/revisions\/32497"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/32489"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=32487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=32487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=32487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n15 lipca 1995 roku, w 585. rocznic\u0119 bitwy pod Grun\u00adwaldem, na historycznych polach siedmiu oddzia\u0142om 15 Warmi\u0144sko-Mazurskiej Dywizji Zmechanizowanej uroczy\u015bcie wr\u0119czono nowe sztandary wojskowe. W obchodach wzi\u0119li udzia\u0142 harcerze z Chor\u0105gwi Warmi\u0144sko-Mazurskiej oraz ze S\u0142upska, kombatanci (w tym delegacje z Wielkiej Brytanii), duchowie\u0144stwo, mieszka\u0144cy Olsztyna, a tak\u017ce tury\u015bci. W\u015br\u00f3d zaproszonych go\u015bci by\u0142 tak\u017ce szef Sztabu Generalnego litewskich si\u0142 zbroj\u00adnych, p\u0142k Waldas Tutkas, kt\u00f3ry podkre\u015bli\u0142, \u017ce zwy\u00adci\u0119stwo sprzed 585 lat to wa\u017cna karta w historii zar\u00f3wno Polski, jak i Litwy, mog\u0105ca \u015bwiadczy\u0107 o naszej przyjaznej przesz\u0142o\u015bci oraz r\u00f3wnie dobrej przysz\u0142o\u015bci. Podczas tej uroczysto\u015bci podpisano umow\u0119 o wsp\u00f3\u0142pracy mi\u0119dzy 15 Warmi\u0144sko-Ma\u00adzursk\u0105 Dywizj\u0105 Zmechanizowan\u0105 (15 WMDZ) a litewsk\u0105 Brygad\u0105 Piechoty Zmechanizowanej \u201e\u017belazny Wilk\u201d. By\u0142 to pierwszy krok w kierunku zbli\u017cenia mi\u0119dzy armiami Polski i Litwy.<\/p>\n
\nPrawdziwy renesans tradycji grunwaldzkiej w\u015br\u00f3d m\u0142odzie\u017cy i doros\u0142ych Polak\u00f3w nast\u0105\u00adpi\u0142 wraz z pojawieniem si\u0119 bractw rycerskich. Jedno z najstarszych \u2013 Bractwo Rycerskie Miecza i Kuszy z Warszawy \u2013 powsta\u0142o pod koniec lat 80. Prapocz\u0105tki zabaw rycerskich si\u0119gaj\u0105 jednak lat 70., kiedy to na zamku w Golubiu-Dobrzyniu jego dyrektor, Zygmunt Kwiatkowski, zacz\u0105\u0142 organizo\u00adwa\u0107 pokazy walk rycerskich.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/3.-Miejsce-turniejow-rycerskich-fot.-Dariusz-Radziwillowicz-scaled.jpg\")
<\/a>
\nNowym bractwom nie by\u0142o po drodze z \u201epanem na golubskim zamku\u201d, jak zacz\u0119to nazywa\u0107 dyrek\u00adtora Kwiatkowskiego. Mniejsze i wi\u0119ksze grupy formowa\u0142y si\u0119 w r\u00f3\u017cnych miastach \u2013 w Lublinie, Warszawie, Chojnicach, Gniewie, Szczytnie i Mal\u00adborku. Pr\u0119\u017cne o\u015brodki rycerskie powstawa\u0142y zw\u0142aszcza tam, gdzie istnia\u0142y zamki, na przyk\u0142ad w Gniewie i Szczytnie. Powo\u0142ano r\u00f3wnie\u017c Kapitu\u0142\u0119 Bractw Rycerskich (obecnie Kapitu\u0142\u0119 Rycerstwa Polskiego \u2013 KRP), kt\u00f3ra skupia kilkadziesi\u0105t grup rekonstrukcyjnych.<\/p>\n
\nDo powstania Konwentu Rycerskiego Szczytno w 1993 roku zach\u0119ci\u0142 m\u0142odzie\u017c \u00f3wczesny burmistrz Pawe\u0142 Bielinowicz. Stowarzyszenie inspirowa\u0142o si\u0119 pot\u0119g\u0105 i organizacj\u0105 Zakonu Krzy\u017cackiego. Z kolei Stowarzyszenie Woj\u00f3w Piastowskich, dzia\u0142aj\u0105ce w ramach Stowarzyszenia Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Dawnych S\u0142owian \u201eJantar\u201d, \u0142\u0105czy sztuk\u0119 walki z tradycyj\u00adnym rzemios\u0142em \u2013 takimi jak sk\u00f3rnictwo, tkactwo, ku\u015bnierstwo czy z\u0142otnictwo.<\/p>\n<\/a>
udzia\u0142 w turniejach rycerskich i pokazach \u0142ucznictwa fot. Archiwum UMWWM<\/p><\/div>\n
\nNie od razu zostaje si\u0119 rycerzem. Na pocz\u0105tku trzeba s\u0142u\u017cy\u0107 jako ciura przy taborach. Potem, przez co najmniej rok, giermek uczy si\u0119 tajnik\u00f3w fechtunku, pojedynkuj\u0105c si\u0119 na kije lub drewniane miecze. W tym czasie nabiera t\u0119\u017cyzny fizycznej, \u0107wiczy spryt i poznaje rycerski kodeks honorowy. Treningi trwaj\u0105 po kilka godzin. Pasowanie na rycerza odbywa si\u0119 zgodnie z tradycyjn\u0105 formu\u0142\u0105 wywodz\u0105c\u0105 si\u0119 ze \u015bredniowiecza. Nowo miano\u00adwany rycerz otrzymuje oficjalny patent i zyskuje prawo do udzia\u0142u w walkach. Pojedynki r\u00f3wnie\u017c odbywaj\u0105 si\u0119 wed\u0142ug dawnych regu\u0142. Towarzysz\u0105 im okrzyki zachwytu i teatralne spazmy dam dworu.<\/p>\n
\n<\/strong>Emerytowany profesor Uniwersytetu Warmi\u0144sko-Mazurskiego w Olsztynie, podpu\u0142kownik w stanie spoczynku. Specjalizuje si\u0119 w historii walk o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Polski. Autor i wsp\u00f3\u0142autor 19 ksi\u0105\u017cek. Jego monografia \u201ePolskie formacje zbrojne we wschodniej Rosji oraz na Syberii i Dalekim Wschodzie w latach 1918\u20131920\u201d (2009) zosta\u0142a finalistk\u0105 II edycji konkursu \u201eKsi\u0105\u017cka Historyczna Roku\u201d.<\/p>\n