{"id":29391,"date":"2023-08-02T14:19:34","date_gmt":"2023-08-02T12:19:34","guid":{"rendered":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/?p=29391"},"modified":"2023-08-02T14:31:00","modified_gmt":"2023-08-02T12:31:00","slug":"faustowskie-chwile-w-mackowej-rudzie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/?p=29391","title":{"rendered":"Faustowskie chwile w Ma\u0107kowej Rudzie"},"content":{"rendered":"

Z Ann\u0105 Strumi\u0142\u0142o o piel\u0119gnowaniu dorobku tw\u00f3rczego jej rodzic\u00f3w \u2013 Andrzeja Strumi\u0142\u0142y i jego \u017cony Danuty, o galerii w Ma\u0107kowej Rudzie, atrakcji turystycznej regionu, w kt\u00f3rej odbywaj\u0105 si\u0119 wystawy, koncerty, spotkania, a tak\u017ce o \u017cyciowych i artystycznych wyborach rozmawiaj\u0105 Ma\u0142gorzata Paw\u0142owska i Zbigniew Fa\u0142tynowicz.<\/strong><\/p>\n

Jak to si\u0119 sta\u0142o, \u017ce zamieszka\u0142a\u015b w Ma\u0107kowej Rudzie, nad Czarn\u0105 Ha\u0144cz\u0105 na Suwalszczy\u017anie?<\/em><\/strong><\/p>\n

Z jednej strony by\u0142 to przypadek, z drugiej za\u015b \u2013 \u015bwiadoma decyzja. Przypadek, albowiem nie mia\u0142am wp\u0142ywu na wyb\u00f3r tego miejsca. Ma\u0107kow\u0105 Rud\u0119 poznawa\u0142am poprzez listy Mamy. By\u0142y to wnikliwe relacje opisuj\u0105ce proces osiedlania si\u0119 rodzic\u00f3w w tym miejscu. Mama pisa\u0142a o pi\u0119knej przyrodzie, o trudach zwi\u0105zanych z budow\u0105 domu i porz\u0105dkowaniem siedliska, o swoich zw\u0105tpieniach i niepewno\u015bciach. Przeprowadzka z Warszawy na Suwalszczyzn\u0119 by\u0142a wy\u0142\u0105czn\u0105 decyzj\u0105 Ojca, kt\u00f3ry nie lubi\u0142 miasta. Kszta\u0142towanie w\u0142asnej przestrzeni \u2013 domu i jego otoczenia, ca\u0142ego gospodarstwa, lasu, ogrodu, hodowla koni, ca\u0142e owo w\u0142odarzowanie by\u0142o realizacj\u0105 jego potrzeb i marze\u0144. Dumnie pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 czu\u0142ego i troskliwego Gospodarza. Jego gospodarowanie wykracza\u0142o poza prac\u0119 na roli. Wype\u0142nia\u0142 to miejsce w\u0142asnymi dzia\u0142aniami tw\u00f3rczymi, niezliczonymi spotkaniami z wybitnymi osobisto\u015bciami ze \u015bwiata kultury, sztuki, nauki i \u017cycia publicznego z Polski i z zagranicy, plenerami, koncertami. Siedlisko w Ma\u0107kowej Rudzie 17 sta\u0142o si\u0119 czynnym o\u015brodkiem kulturalnym i artystycznym, co nada\u0142o temu miejscu niezwykle cenn\u0105 i niematerialn\u0105 warto\u015b\u0107. Z up\u0142ywem czasu potrzebny tu by\u0142 gospodarz, hm\u2026 nazwijmy go, pomocniczy.\u00a0 Z du\u017cym wahaniem, maj\u0105c \u015bwiadomo\u015b\u0107 nie tylko wielkiej odpowiedzialno\u015bci, ale r\u00f3wnie\u017c pi\u0119trz\u0105cych si\u0119 trudno\u015bci, zdecydowa\u0142am si\u0119 na do\u0142\u0105czenie do zespo\u0142u sprawuj\u0105cego opiek\u0119 nad Ma\u0107kow\u0105 Rud\u0105.<\/p>\n

Jakie mia\u0142a\u015b oczekiwania, plany zwi\u0105zane z tym miejscem?<\/em><\/strong><\/p>\n

Mieszka\u0142am wiele lat poza Polsk\u0105, do Ma\u0107kowej Rudy przyje\u017cd\u017ca\u0142am pocz\u0105tkowo g\u0142\u00f3wnie latem. Od roku 2010 moje pobyty w Polsce stawa\u0142y si\u0119 coraz d\u0142u\u017csze. Na pocz\u0105tku by\u0142y to dwa, trzy miesi\u0105ce tutaj, reszta czasu w Stanach. Stopniowo jednak proporcje si\u0119 odwraca\u0142y. Powoli w\u0142\u0105cza\u0142am si\u0119 w \u201etkank\u0119\u201d Ma\u0107kowej Rudy, nie maj\u0105c sprecyzowanych plan\u00f3w, gotowych pomys\u0142\u00f3w na dzia\u0142anie tego miejsca i na swoj\u0105 tutaj obecno\u015b\u0107. Patrz\u0105c na Czarn\u0105 Ha\u0144cz\u0119, odbijaj\u0105c\u0105 niebo o zachodzie s\u0142o\u0144ca, czu\u0142am faustowskie \u201echwilo, trwaj\u201d. A r\u00f3wnocze\u015bnie oczekiwa\u0142am na kolejne zachody, burzowe chmury, mgliste poranki, kwitn\u0105cy sad.<\/p>\n

Jednym z pomys\u0142\u00f3w na przysz\u0142o\u015b\u0107 by\u0142o prowadzenie galerii, kt\u00f3ra by\u0142aby udost\u0119pniana szerokiej publiczno\u015bci.\u00a0 Nie tylko bowiem odwiedzaj\u0105cy nas nasi go\u015bcie chcieli mie\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 obejrzenia prac Ojca. Prowadzenie galerii w sezonie letnim okaza\u0142o si\u0119 zaj\u0119ciem ciekawym i przyjemnym, a pocz\u0105tkowo \u2013 niezbyt absorbuj\u0105cym. Przestrze\u0144 galeryjna by\u0142a wtedy jednocze\u015bnie pracowni\u0105 Ojca. Rozstawione sto\u0142y, obrazy w trakcie malowania, artysta przy pracy \u2013 to tworzy\u0142o niezwyk\u0142\u0105, wyj\u0105tkow\u0105 atmosfer\u0119.<\/p>\n

Kolejny kierunek my\u015blenia o przysz\u0142o\u015bci wyznacza\u0142 Ojciec, kt\u00f3ry do ko\u0144ca pracowa\u0142 niezwykle intensywnie. Aby stworzy\u0107 Mu jak najlepsze warunki, nale\u017ca\u0142o zapewni\u0107 pomoc kogo\u015b pe\u0142ni\u0105cego funkcj\u0119 mened\u017cera, asystenta, kierowcy\u2026 To zadanie przypad\u0142o w udziale w\u0142a\u015bnie mnie.<\/p>\n

Czy poczu\u0142a\u015b si\u0119 tu u siebie, a je\u015bli tak, to kiedy?<\/em><\/strong><\/p>\n

Nie pami\u0119tam, abym kiedykolwiek czu\u0142a, \u017ce jestem z zewn\u0105trz. Z Ma\u0107kow\u0105 Rud\u0105 nie musia\u0142am si\u0119 zaprzyja\u017ania\u0107, mia\u0142am tu zawsze poczucie wewn\u0119trznego spokoju i bezpiecze\u0144stwa. Natomiast proces pe\u0142nego uto\u017csamienia si\u0119 z miejscem to nieco inna kwestia, i jest on stale w toku. Genius loci Ma\u0107kowej Rudy niezaprzeczalnie wi\u0105\u017ce si\u0119 z osob\u0105 Ojca. Tak to odbieraj\u0105 nie tylko go\u015bcie odwiedzaj\u0105cy galeri\u0119, ale r\u00f3wnie\u017c wielu znajomych. Jestem postrzegana jako \u201ewestalka\u201d tego miejsca, swoisty \u0142\u0105cznik z przesz\u0142o\u015bci\u0105. S\u0105dz\u0119 jednak, \u017ce nie\u0142atwo przyjdzie mi w pe\u0142ni poczu\u0107 si\u0119 tu u siebie. Wymaga to bowiem po\u015bwi\u0119cenia uwagi sobie samej, a na to brakuje mi przede wszystkim czasu.<\/p>\n

Prowadzisz tutaj galeri\u0119, co nie jest \u0142atwe poza \u015brodowiskiem miejskim. Co przeszkadza, a co pomaga?<\/em><\/strong><\/p>\n

Nadal w gronie rodzinnym rozwa\u017camy, czym i jaka na by\u0107 Ma\u0107kowa Ruda. Ka\u017cdy z nas ma w\u0142asne pomys\u0142y i wyobra\u017cenia, indywidualne potrzeby i mo\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 GALERII STRUMI\u0141\u0141O jest w du\u017cym stopniu pr\u00f3b\u0105 odpowiedzi na pytanie dotycz\u0105ce odpowiedzialno\u015bci wobec dorobku tw\u00f3rczego Ojca, zar\u00f3wno dziedzictwa artystycznego i intelektualnego jako artysty i dzia\u0142acza spo\u0142ecznego, jak r\u00f3wnie\u017c jako kreatora Ma\u0107kowej Rudy. Program galerii zak\u0142ada przede wszystkim propagowanie tw\u00f3rczo\u015bci Andrzeja Strumi\u0142\u0142y, ale r\u00f3wnie\u017c pozosta\u0142ych cz\u0142onk\u00f3w rodziny Strumi\u0142\u0142\u00f3w: Mamy Danuty, brata Rafa\u0142a i jego syn\u00f3w, Jana i Jakuba, a tak\u017ce mojej. Wiele dziedzin sztuki prezentowanych w rodzinnej tw\u00f3rczo\u015bci i jej wielow\u0105tkowo\u015b\u0107 daj\u0105 nam mo\u017cliwo\u015b\u0107 kompleksowego ukazania zagadnie\u0144 zwi\u0105zanych z szeroko rozumianym procesem tw\u00f3rczym.<\/p>\n

Umiejscowienie galerii kszta\u0142tuje rodzaj i zasady jej dzia\u0142ania \u2013 jeste\u015bmy w po\u0142owie drogi pomi\u0119dzy Suwa\u0142kami a Sejnami, siedlisko znajduje si\u0119 w otulinie Wigierskiego Parku Narodowego, Czarna Ha\u0144cza przep\u0142ywa obok domu. Jest to miejsce o wyj\u0105tkowej, wr\u0119cz magicznej urodzie. Jeste\u015bmy postrzegani przede wszystkim jako atrakcja turystyczna tego regionu, dlatego te\u017c dzia\u0142amy sezonowo, od wiosny do jesieni.<\/p>\n

Odwiedzaj\u0105cy nas go\u015bcie w wi\u0119kszo\u015bci pojawiaj\u0105 si\u0119 tu po raz pierwszy i w zasadzie ju\u017c nie wracaj\u0105, cho\u0107 mamy wierne grono sta\u0142ych \u201enietutejszych\u201d wielbicieli. Pojawiaj\u0105ce si\u0119 w ci\u0105gu dnia grupy go\u015bci nastawione s\u0105 na obejrzenie ekspozycji prac, wys\u0142uchanie opowie\u015bci o arty\u015bcie i miejscu, spacer po siedlisku. Aby spe\u0142ni\u0107 ich oczekiwania, nie s\u0105 konieczne specjalne starania du\u017cych stara\u0144, na przyk\u0142ad cz\u0119ste wymiany ekspozycji.<\/p>\n

W letnim programie galerii pojawiaj\u0105 si\u0119 jednak wernisa\u017ce wystaw czasowych, wyk\u0142ady, pokazy film\u00f3w dokumentalnych, promocje ksi\u0105\u017cek, wieczory poezji czy te\u017c koncerty, kt\u00f3re na og\u00f3\u0142 odbywaj\u0105 si\u0119 wieczorem. W tym wypadku oferta skierowana jest w du\u017cej mierze do sta\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w naszej okolicy. Mimo sporej pracy w\u0142o\u017conej w promocj\u0119 tych spotka\u0144, frekwencja jest zazwyczaj niewielka. Przyk\u0142adowo, na projekcji filmu dokumentalnego, kt\u00f3rego polska kinowa premiera odby\u0142a si\u0119 kilka dni po naszym pokazie, by\u0142o jedynie pi\u0119\u0107 os\u00f3b. Mieszka\u0144cy Suwa\u0142k, Sejn czy Augustowa pojawiaj\u0105 si\u0119 sporadycznie, i to g\u0142\u00f3wnie wtedy, kiedy przywo\u017c\u0105 swoich go\u015bci. Taka sytuacja stawia pod znakiem zapytania potrzeb\u0119 i zasadno\u015b\u0107 prowadzenia rozbudowanego programu.<\/p>\n

Galeria jest przedsi\u0119wzi\u0119ciem prywatnym, zarz\u0105dzanym i prowadzonym jednoosobowo. Jej dzia\u0142ania nie s\u0105 na sta\u0142e powi\u0105zane z jak\u0105kolwiek inn\u0105 instytucj\u0105 kultury czy te\u017c organem administracji pa\u0144stwowej. Wymaga to po\u015bwi\u0119cenia ogromnej ilo\u015bci czasu, wysi\u0142ku oraz pracy \u2013 od planowania dzia\u0142a\u0144, organizowania dzia\u0142u promocji, oprowadzania go\u015bci, noszenia krzese\u0142 do zamiatania pod\u0142ogi\u2026 Poszukiwania os\u00f3b, kt\u00f3re w miesi\u0105cu letnim zechcia\u0142yby pom\u00f3c, pe\u0142ni\u0105c funkcj\u0119 gospodarza galerii, trwaj\u0105 d\u0142ugo i cz\u0119sto nie przynosz\u0105 rezultat\u00f3w.<\/p>\n

Jeste\u015bcie jednostk\u0105 samofinansuj\u0105c\u0105?<\/em><\/strong><\/p>\n

Tak. Jak do tej pory, jedyn\u0105 form\u0105 wsparcia jest, za co jeste\u015bmy niezmiernie wdzi\u0119czni, dofinansowanie z bud\u017cetu marsza\u0142ka wojew\u00f3dztwa podlaskiego. Ten stan rzeczy nie tylko znacznie zmniejsza mo\u017cliwo\u015bci dzia\u0142a\u0144 prowadzonych przez galeri\u0119, ale r\u00f3wnie\u017c rzutuje na jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 jako istotnego o\u015brodka kulturotw\u00f3rczego regionu.<\/p>\n

Wst\u0119p do galerii jest biletowany, ale zwiedzanie siedliska ju\u017c nie, podobnie jak odpoczynek nad rzek\u0105 czy przytulanie si\u0119 do koni. R\u00f3wnie\u017c uczestnictwo we wszystkich spotkaniach wieczornych, poza seri\u0105 projekcji film\u00f3w dokumentalnych, jak do tej pory by\u0142o bezp\u0142atne. Latem 2022 roku galeri\u0119 odwiedzi\u0142o jedynie oko\u0142o 30 procent go\u015bci w por\u00f3wnaniu z rokiem 2021 (wojna w Ukrainie, recesja). Wp\u0142ywy r\u00f3wna\u0142y si\u0119 wydatkom. Sezon 2023 rozpoczynamy bez zabezpieczenia finansowego.<\/p>\n

Zajmujesz si\u0119 spu\u015bcizn\u0105 artystyczn\u0105 rodzic\u00f3w, kt\u00f3rzy byli tw\u00f3rcami. Wymaga to zapewne wielu zabieg\u00f3w organizacyjnych. Jak sobie z tym radzisz?<\/em><\/strong><\/p>\n

Ojciec cz\u0119sto m\u00f3wi\u0142: \u201ePo co ja tyle tego robi\u0119? Tylko b\u0119dziecie mieli z tym k\u0142opot. Ale nie mog\u0119 przesta\u0107, po prostu musz\u0119\u2026\u201d. Dorobek tw\u00f3rczy Ojca jest niezwykle obszerny i wieloraki. Na ca\u0142e szcz\u0119\u015bcie mia\u0142 \u015bwiadomo\u015b\u0107 konieczno\u015bci wst\u0119pnego uporz\u0105dkowania archiwum w momencie, kiedy jeszcze m\u00f3g\u0142 sam s\u0142u\u017cy\u0107 za przewodnika po dokumentach, zdj\u0119ciach, zapiskach. Rozliczne szuflady i teczki s\u0105 poopisywane. Ale na przyk\u0142ad szuflada \u201eListy do AS\u201d jest jedynie pocz\u0105tkiem przygody \u2013 kto i kiedy je pisa\u0142, jaka jest ich tre\u015b\u0107? Wymaga to drobiazgowej inwentaryzacji owych list\u00f3w, opisu ka\u017cdego z nich i zeskanowania. Podobnie ma si\u0119 sytuacja ze zbiorem negatyw\u00f3w fotograficznych, a jest ich oko\u0142o 60 tysi\u0119cy. W\u0142a\u015bciwie jedynie z ma\u0142ej cz\u0119\u015bci mo\u017cna obecnie skorzysta\u0107.<\/p>\n

Fragmenty prac, szkice, notatki, wycinki z gazet, zbiory biblioteczne, ksi\u0105\u017cki pe\u0142ne zak\u0142adek umo\u017cliwiaj\u0105 poznanie procesu tw\u00f3rczego artysty. Powy\u017csze zbiory czekaj\u0105 na solidne, profesjonalne opracowanie cyfrowe. Trwaj\u0105 poszukiwania podmiotu, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by przyzna\u0107 fundusze na taki projekt. Moja obecno\u015b\u0107 i praca w Ma\u0107kowej Rudzie cieszy i daje satysfakcj\u0119, mimo \u017ce jest wyzwaniem dla jednej osoby.<\/p>\n

Dzi\u0119kujemy bardzo za rozmow\u0119<\/strong>. \u017byczymy realizacji projekt\u00f3w tw\u00f3rczych oraz spe\u0142niania oczekiwa\u0144 zwi\u0105zanych z siedliskiem Ma\u0107kowa Ruda 17, a odwiedzaj\u0105cym je go\u015bciom \u2013 aby chwile w nim sp\u0119dzone by\u0142y \u017ar\u00f3d\u0142em inspiracji i przemy\u015ble\u0144.<\/p>\n