{"id":26413,"date":"2020-11-30T14:54:43","date_gmt":"2020-11-30T12:54:43","guid":{"rendered":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/?p=26413"},"modified":"2021-01-12T19:33:26","modified_gmt":"2021-01-12T17:33:26","slug":"czy-na-diablej-gorze-mozna-zobaczyc-diabla","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/?p=26413","title":{"rendered":"Czy na Diablej G\u00f3rze mo\u017cna zobaczy\u0107 diab\u0142a?"},"content":{"rendered":"<h1 style=\"text-align: center;\">NIE MA W POLSCE MIEJSC NIECIEKAWYCH, S\u0104 TYLKO MIEJSCA MA\u0141O ZNANE<\/h1>\n<p style=\"text-align: left;\">W czasie pandemii nasze mo\u017cliwo\u015bci podr\u00f3\u017cowania i zwiedzania kraju s\u0105 bardzo ograniczone. Jednak warto zastanowi\u0107 si\u0119 ju\u017c teraz, co w przysz\u0142o\u015bci warto zobaczy\u0107 i na co zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119. Czasami przemierzamy jaki\u015b teren, lecz brak wiedzy na jego temat powoduje, \u017ce umykaj\u0105 nam ciekawe detale, warte nieco wnikliwszej uwagi. Tymczasem pozornie znane nam tereny, kryj\u0105 niejedn\u0105 ciekawostk\u0119 historyczn\u0105, czy przyrodnicz\u0105.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <!--more--><\/p>\n<p>Na zachodnim skraju powiatu opoczy\u0144skiego, le\u017cy niewielkie, pokryte lasem wzniesienie \u2013 Diabla G\u00f3ra. Cho\u0107 niewielkie (285 m.) jest najwy\u017csze w pa\u015bmie Wzg\u00f3rz Opoczy\u0144skich. Niepozornie z daleka wygl\u0105daj\u0105cy \u201egarb\u201d terenu, kryje wiele ciekawych form skalnych. Wychodz\u0105ce tu miejscami na powierzchni\u0119 ska\u0142y piaskowcowe, przybieraj\u0105 czasem kszta\u0142ty przypominaj\u0105ce ruiny dawnych budowli. G\u00f3ra przeci\u0119ta jest z zachodu na wsch\u00f3d trzema w\u0105wozami. Dwa z nich s\u0105 po\u0142o\u017cone kilkana\u015bcie metr\u00f3w poni\u017cej niemal pionowych \u015bcian w\u0105woz\u00f3w, na kt\u00f3rych miejscami wida\u0107 wystaj\u0105ce jak ruiny baszt, fragmenty ska\u0142, z licznymi wi\u0119kszymi i mniejszymi niszami. Cz\u0119sto ska\u0142y pokryte s\u0105 r\u00f3\u017cnymi gatunkami mch\u00f3w i porost\u00f3w.<\/p>\n<p>Du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Diablej G\u00f3ry stanowi rezerwat przyrody. Dzi\u0119ki temu, na tych terenach odradza si\u0119 poma\u0142u las d\u0119bowy, kt\u00f3ry niegdy\u015b, do II wojny \u015bwiatowej pokrywa\u0142 ca\u0142e to wzniesienie. To dzi\u0119ki porastaj\u0105cym g\u00f3r\u0119 d\u0105browom, le\u017c\u0105ca u jej podn\u00f3\u017ca wie\u015b, nosi od wczesnego \u015bredniowiecza nazw\u0119 \u201eKlew\u201d, co w dawnej, tutejszej wymowie oznacza\u0142o chlew. To jedna z dawnych, licznych w tej okolicy wsi \u201es\u0142u\u017cebnych\u201d. Niegdy\u015b, mieszka\u0144cy tej wsi \u00a0na potrzeby dworu kr\u00f3lewskiego w Opocznie i zapewne te\u017c kasztelanii \u017barnowskiej, wypasali stada \u015bwi\u0144 w tutejszych d\u0105browach. Na tym terenie od \u015bredniowiecza eksploatowano pok\u0142ady piaskowca, a na zachodnim skraju g\u00f3ry, mo\u017cna do dzisiaj ogl\u0105da\u0107 ca\u0142e hektary dawnych wyrobisk. Diabla G\u00f3ra ma te\u017c swoj\u0105 nowsz\u0105 histori\u0119. To st\u0105d, w czasie I wojny, w 1915 roku, armia austriacka prowadzi\u0142a pojedynek artyleryjski z si\u0142ami rosyjskimi usytuowanymi po drugiej stronie rzeki Czarnej, gdzie\u015b w okolicach \u017barnowa. W wyniku tej wymiany ognia sp\u0142on\u0119\u0142y w\u00f3wczas niemal doszcz\u0119tnie s\u0105siednie Sk\u00f3rkowice. Po tych wydarzeniach pozosta\u0142y w okolicy szczytu g\u00f3ry resztki okop\u00f3w. <em>(Patrz artyku\u0142 \u201eSk\u00f3rkowickie\u00a0 Bo\u017ce Narodzenie1915 r.\u201d T.O.P. nr 19 z 08.05.2020 r.). <\/em>R\u00f3wnie\u017c druga wojna odcisn\u0119\u0142a tu sw\u00f3j \u015blad. W tutejszych lasach stacjonowa\u0142y i walczy\u0142y oddzia\u0142y partyzanckie 25 pu\u0142ku Armii Krajowej, jak i odzia\u0142y III brygady Gwardii Ludowej im. Gen. Bema. Stoczono w tej okolicy par\u0119 potyczek, a w odwecie za pomoc udzielan\u0105 partyzantom przez miejscow\u0105 ludno\u015b\u0107, w 1944 roku zosta\u0142a spacyfikowana i zbombardowana le\u017c\u0105ca u wschodniego stoku g\u00f3ry, wie\u015b Klew.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/B.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-26411\" src=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/B.png\" alt=\"\" width=\"598\" height=\"797\" srcset=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/B.png 598w, https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/B-225x300.png 225w\" sizes=\"auto, (max-width: 598px) 100vw, 598px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/A-1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-26412\" src=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/A-1.png\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"799\" srcset=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/A-1.png 600w, https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/A-1-225x300.png 225w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/a>\u00a0 Pomnik Gwardii Ludowej na wschodnim zboczu Diablej G\u00f3ry<\/p>\n<p>Ciekawostk\u0119 stanowi fakt, \u017ce pod Diabl\u0105 G\u00f3r\u0105 odby\u0142a si\u0119 w 1944 roku bodaj jedyna defilada oddzia\u0142\u00f3w partyzanckich. Te wydarzenia II wojny, upami\u0119tnia na szczycie g\u00f3ry pomnik Armii Krajowej, a u podn\u00f3\u017ca wschodniego stoku, pomnik Gwardii Ludowej. Warto r\u00f3wnie\u017c nieco wi\u0119cej powiedzie\u0107 o wspomnianych wcze\u015bniej walorach przyrodniczych Diablej G\u00f3ry. Uda\u0142o mi si\u0119 potwierdzi\u0107 wyst\u0119powanie tu rzadkich gatunk\u00f3w p\u0142az\u00f3w i gad\u00f3w. Mi\u0119dzy innymi ropuchy zielonej i grzebiuszki ziemnej, a z gad\u00f3w mo\u017cna tu spotka\u0107 wszystkie wyst\u0119puj\u0105ce w kraju gatunki jaszczurek; zwinki, \u017cywor\u00f3dki i padalca, oraz trzy, z czterech polskich w\u0119\u017cy; zaskro\u0144ca, \u017cmii i gniewosza. Szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105ce by\u0142o potwierdzenie wyst\u0119powania tu gniewosza plamistego, bardzo rzadkiego gatunku w\u0119\u017ca, kt\u00f3rego stanowiska potwierdzono tylko w dw\u00f3ch miejscach wojew\u00f3dztwa \u0141\u00f3dzkiego<em> (fakt tych odkry\u0107 potwierdzono w dw\u00f3ch publikacjach Biuletynu Faunistycznego Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego z 24.03.2001 roku oraz publikacji \u201eGady okolic \u0141odzi\u201d \u0141\u00f3dzkiego Ko\u0142a PTOP \u201eSalamandra\u201d 2001 r.)<\/em>. Jednak tutejsze ciekawostki fauny nie ograniczaj\u0105 si\u0119 do p\u0142az\u00f3w i gad\u00f3w. Na terenie i w okolicy rezerwatu gniazduje du\u017ce, licz\u0105ce oko\u0142o 40 osobnik\u00f3w stado kruk\u00f3w. Ten, jeszcze kilkadziesi\u0105t lat temu niemal wymar\u0142y w Polsce ptak odradza si\u0119, znajduj\u0105c tu sprzyjaj\u0105ce warunki. Z ciekawszych ptak\u00f3w mo\u017cna tu napotka\u0107 bociana czarnego i wszystkie gatunki dzi\u0119cio\u0142\u00f3w, za wyj\u0105tkiem dzi\u0119cio\u0142a tr\u00f3jpalczastego. Na terenie rezerwatu gniazduj\u0105 te\u017c gile. Te ptaki kojarzone najcz\u0119\u015bciej z okresem zimowym, mo\u017cna je tu spotka\u0107 o ka\u017cdej porze roku.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/gggg.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-26416\" src=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/gggg.png\" alt=\"\" width=\"643\" height=\"856\" srcset=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/gggg.png 643w, https:\/\/turysta2.pttk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/gggg-225x300.png 225w\" sizes=\"auto, (max-width: 643px) 100vw, 643px\" \/><\/a>Pomnik upami\u0119tniaj\u0105cy partyzant\u00f3w Armii Krajowej na szczycie Diablej G\u00f3ry<\/p>\n<p>Warto jeszcze wspomnie\u0107 o rzadkich grzybach. S\u0105 to na przyk\u0142ad borowik kr\u00f3lewski<br \/>\no czerwonym kapeluszu, kt\u00f3rego nieuwa\u017cny obserwator mo\u017ce pomyli\u0107 z ko\u017alarzem czerwonym, szmaciak ga\u0142\u0119zisty, wygl\u0105dem przypominaj\u0105cy g\u0105bk\u0119, czy r\u00f3\u017cnobarwne odmiany podobnych do koralowc\u00f3w, ga\u0142\u0119ziak\u00f3w, kt\u00f3re cho\u0107 na og\u00f3\u0142 niejadalne, s\u0105 ciekaw\u0105 ozdob\u0105 poszycia le\u015bnego. Na koniec tej werbalnej w\u0119dr\u00f3wki po Diablej G\u00f3rze, odpowiem na pytanie postawione w tytule; \u201eCzy na Diablej g\u00f3rze mo\u017cna zobaczy\u0107 diab\u0142a? Ot\u00f3\u017c czasami stare d\u0119by uszkodzone burzami i porastaj\u0105cymi je hubami, tworz\u0105 ciekawe kszta\u0142ty, kt\u00f3re przy odrobinie wyobra\u017ani, mog\u0105 przypomina\u0107 postacie z legend zwi\u0105zanych z Diabl\u0105 G\u00f3r\u0105.<\/p>\n<p>Gdy zako\u0144czymy nasz\u0105 w\u0119dr\u00f3wk\u0119 po \u201eDiablej\u201d i zejdziemy do wsi Klew, w odleg\u0142o\u015bci oko\u0142o 300 m. od skraju rezerwatu, mo\u017cemy zwiedzi\u0107, propagowan\u0105 przez \u017barnowski Oddzia\u0142 PTTK izb\u0119 regionaln\u0105. Tu zw\u0142aszcza m\u0142odzie\u017c mo\u017ce zapozna\u0107 si\u0119 z tak rzadkimi ju\u017c zabytkami kultury materialnej tych okolic. S\u0105 tu zgromadzone meble, narz\u0119dzia, przybory, naczynia i ozdoby, eksponowane w kuchni regionalnej i izbie paradnej, oddaj\u0105ce klimat dawnej wsi. Wszystko to mie\u015bci si\u0119 w piwnicy naszego domu (nr 34A), do zwiedzania kt\u00f3rych zapraszamy po pandemii, wszystkich zainteresowanych.<\/p>\n<h4>\u00a0Przemys\u0142aw Ciszewski<\/h4>\n<h4><\/h4>\n<h4><\/h4>\n<h4><\/h4>\n<h4><\/h4>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"NIE MA W POLSCE MIEJSC NIECIEKAWYCH, S\u0104 TYLKO MIEJSCA MA\u0141O ZNANE W czasie pandemii nasze mo\u017cliwo\u015bci podr\u00f3\u017cowania i zwiedzania kraju s\u0105 bardzo ograniczone. Jednak warto zastanowi\u0107 si\u0119 ju\u017c teraz, co w przysz\u0142o\u015bci warto zobaczy\u0107 i na co zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119. Czasami przemierzamy jaki\u015b teren, lecz brak wiedzy na jego temat powoduje, \u017ce umykaj\u0105 nam ciekawe detale, warte nieco wnikliwszej uwagi. Tymczasem&nbsp;<a href=\"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/?p=26413\" class=\"read-more\">Continue Reading<\/a>","protected":false},"author":5,"featured_media":26410,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[95],"tags":[],"class_list":["post-26413","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-musisz-zobaczyc","cat-95-id"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26413","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26413"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26413\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26505,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26413\/revisions\/26505"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/26410"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26413"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26413"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26413"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}