<\/p>\n
Dzia\u0142ania wojenne podczas ostatniej wojny spowodowa\u0142y w Gdyni znaczne uszkodzenie budynku dworca kolejowego powsta\u0142ego w 1926 roku. Ze wzgl\u0119du na tworzenie si\u0119 jednego organizmu portowego Gda\u0144sk-Gdynia i zbyt ma\u0142ej funkcjonalno\u015bci starego dworca w stosunku do wielko\u015bci Gdyni (by\u0142o ju\u017c to odczuwalne przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej) postanowiono nie odbudowywa\u0107 go, ale zaprojektowa\u0107 zupe\u0142nie nowy rozdzielaj\u0105c ruch dalekobie\u017cny od aglomeracyjnego. Nowy dworzec mia\u0142 by\u0107 nowoczesnym i reprezentacyjnym gmachem adekwatnym do nowoczesnego portowego miasta. Zaprojektowanie budynku zlecono Wac\u0142awowi Tomaszewskiemu \u00f3wczesnemu profesorowi Wydzia\u0142u Architektury Politechniki Gda\u0144skiej, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c przed wojn\u0105 projektowa\u0142 budynki w mie\u015bcie. Budow\u0119 prowadzono w latach 1950-1955, a jego uroczyste otwarcie nast\u0105pi\u0142o 22 lipca 1955 roku<\/strong>.<\/p>\n Podkre\u015blaj\u0105c nowoczesno\u015b\u0107 budynku \u00f3wczesna prasa pisa\u0142a o specjalnych urz\u0105dzeniach klimatyzacyjnych, jasnym, praktycznym o\u015bwietleniu oraz bogatych marmurowych wyk\u0142adzinach we wn\u0119trzu.<\/p>\n Doceniaj\u0105c warto\u015b\u0107 za\u0142o\u017cenia architektonicznego oraz wystroju jego wn\u0119trza Wojew\u00f3dzki Konserwator Zabytk\u00f3w w Gda\u0144sku wpisa\u0142 w 2008 roku gdy\u0144ski dworzec do rejestru zabytk\u00f3w. By\u0142 to pierwszy gdy\u0144ski obiekt wybudowany po II wojnie \u015bwiatowej, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 zabytkiem. W latach 2011-12 zosta\u0142a przeprowadzona gruntowna modernizacja poprzedzona opracowaniami konserwatorskim i nadzorem nad ich realizacj\u0105. G\u0142\u00f3wnymi za\u0142o\u017ceniami tych prac by\u0142o zachowanie historycznej substancji w takich aspektach jak: uk\u0142ad bry\u0142y budynku, uk\u0142ad przestrzenny wn\u0119trz czy wystr\u00f3j plastyczno-estetyczny wn\u0119trz publicznych. Przywr\u00f3cono oryginaln\u0105 kolorystyk\u0119 elewacji oraz\u00a0 malowania wn\u0119trza. Dzi\u015b jednym z najwa\u017cniejszych obiekt\u00f3w na trasach gdy\u0144skich przewodnik\u00f3w oraz nieodzownym punktem podczas r\u00f3\u017cnych tematycznych wydarze\u0144.<\/p>\n <\/p>\n Warto zatem zasygnalizowa\u0107 to co sprawia, \u017ce jest to tak warto\u015bciowy budynek w gdy\u0144skim krajobrazie. Ju\u017c sama posta\u0107 architekta, wykszta\u0142conego w okresie mi\u0119dzywojnia oraz jego wcze\u015bniejsza dzia\u0142alno\u015b\u0107 w Gdyni sprawi\u0142a, \u017ce komponuje si\u0119 on doskonale z przedwojennym obiektami usytuowanymi przy Pl. Konstytucji. Projektowany w okresie lat 50-tych XX wieku, kiedy obowi\u0105zywa\u0142a doktryna socrealizmu nawi\u0105zuj\u0105ca do za\u0142o\u017ce\u0144 monumentalnych (osiowo\u015b\u0107 i kolumnady) oraz wykorzystuj\u0105ca rozwi\u0105zania z innych epok (np. renesansu). Poniewa\u017c cz\u0119sto by\u0142a to kontynuacja my\u015bli modernistycznej okresu mi\u0119dzywojennego po\u0142\u0105czona z poszukiwaniami \u201enowej formy\u201d wiele z tych budynk\u00f3w \u015bmia\u0142o reprezentuje dzi\u015b tzw. umiarkowany modernizm. Nie inaczej jest z gdy\u0144skim dworcem. Kiedy patrzy si\u0119 na t\u0119 symetryczn\u0105 bry\u0142\u0119 z podkre\u015blon\u0105 wertykaln\u0105 elewacj\u0105 frontow\u0105 od razu na my\u015bl przychodz\u0105 lata 30-te XX wieku. Przykryte p\u0142askimi dachami, zr\u00f3\u017cnicowane wysoko\u015bciowo poszczeg\u00f3lne cz\u0119\u015bci budynku nadaj\u0105 jej lekko\u015bci. Jeszcze do dzi\u015b wielu uczestnik\u00f3w spacer\u00f3w ze zdumieniem odkrywa, \u017ce nie jest to obiekt przedwojenny.<\/p>\n Te du\u017ce pionowe okna s\u0105 elementem mocnego do\u015bwietlenia hallu kasowego wraz z poczekalni\u0105. Do\u015bwietlenie \u015bwiat\u0142em dziennym jest jednym z najwa\u017cniejszych postulat\u00f3w architektury mi\u0119dzywojennej, tutaj zrealizowanym r\u00f3wnie\u017c w postaci \u015bwietlik\u00f3w sufitowych.<\/p>\n Nie inaczej jest w sali restauracyjnej (dzi\u015b rest. McDonalds), gdzie wyst\u0119puj\u0105 podobne pionowe pasy okien.<\/p>\n R\u00f3wnie interesuj\u0105co przedstawia si\u0119 wn\u0119trze budynku, w kt\u00f3rym zestawiono klasycystyczne, surowe i uporz\u0105dkowane formy z detalem o cechach stylu art.-deco (sztukaterie w hallu, lampy na konsolach).<\/p>\n Pomimo trudnego okresu zwi\u0105zanego z odbudow\u0105 zniszczonego kraju zastosowane zosta\u0142y w wyko\u0144czeniu wn\u0119trza bardzo szlachetne ok\u0142adziny kamienne. Dotyczy to np. mozaikowej posadzki, kt\u00f3r\u0105 wykonano z krajowych wapieni: czarnego, be\u017cowego i czerwonobr\u0105zowego, p\u0142ycinowej boazerii w dolnych partiach \u015bcian wykonanej z czarnego wapienia.<\/p>\n Ca\u0142o\u015b\u0107 wystroju wn\u0119trza dope\u0142niaj\u0105 mozaiki oraz malowid\u0142a\u00a0 w sali restauracyjnej. Trzy z czterech mozaik przedstawiaj\u0105 tematyk\u0119 morsko-portow\u0105 (\u201eFantastyczny port\u201d, Fauna i flora morska\u201d, \u201eNiebo nad przystani\u0105 \u017ceglarsk\u0105\u201d), a jedna (nad wej\u015bciem do sali restauracyjnej) par\u0119 biegn\u0105cych pegaz\u00f3w i symbol kolei.<\/p>\n Sala restauracyjna uderza inn\u0105 kolorystyk\u0105 (bardziej ciep\u0142a ugrowa) ni\u017c pozosta\u0142e cz\u0119\u015bci dworcowego wn\u0119trza (ch\u0142odna tonacja zielkonkawob\u0142\u0119kitna) oraz bogactwem malarskim, z kt\u00f3rego na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguje sufitowe. W g\u0142\u00f3wnym polu znajdujemy nocne niebo z par\u0105 s\u0142o\u0144c, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rych w okr\u0119gu zosta\u0142y rozmieszczone fantazyjne stwory symbolizuj\u0105ce gwiazdozbiory i znaki zodiaku oraz gwiazdki i stwory morskie. Dekoracje \u00a0malarskie mocno nawi\u0105zuj\u0105 tu do podr\u00f3\u017cy i nawigacji o czym \u015bwiadcz\u0105 te\u017c malowid\u0142a map (polskiego wybrze\u017ca, \u015bwiata, Europy, Polski). Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce przed rozpocz\u0119ciem prac modernizacyjnych mapy te by\u0142y zamalowane i sporym zaskoczeniem by\u0142o ich odkrycie.<\/p>\n Zdaj\u0105c sobie spraw\u0119, \u017ce ten artyku\u0142 nie wyczerpuje tematu, podr\u00f3\u017cnym-turystom wykorzystuj\u0105cym gdy\u0144ski dworzec na swoich szlakach gor\u0105co polecam zatrzymanie si\u0119 w nim na d\u0142u\u017csz\u0105 chwil\u0119, aby przyjrze\u0107 si\u0119 przemy\u015blanej kompozycji oraz wystrojowi wn\u0119trza nawi\u0105zuj\u0105cych do najlepszych wzorc\u00f3w przedwojennych. Dzi\u0119ki temu przestrze\u0144 t\u0119 mo\u017cna \u015bmia\u0142o do dzi\u015b nazywa\u0107 \u201eprzyjazn\u0105 dla cz\u0142owieka\u201d.<\/p>\n <\/a>Jaros\u0142aw Kaczmarczyk<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Dzia\u0142ania wojenne podczas ostatniej wojny spowodowa\u0142y w Gdyni znaczne uszkodzenie budynku dworca kolejowego powsta\u0142ego w 1926 roku. Ze wzgl\u0119du na tworzenie si\u0119 jednego organizmu portowego Gda\u0144sk-Gdynia i zbyt ma\u0142ej funkcjonalno\u015bci starego dworca w stosunku do wielko\u015bci Gdyni (by\u0142o ju\u017c to odczuwalne przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej) postanowiono nie odbudowywa\u0107 go, ale zaprojektowa\u0107 zupe\u0142nie nowy rozdzielaj\u0105c ruch dalekobie\u017cny od aglomeracyjnego. Continue Reading<\/a>","protected":false},"author":5,"featured_media":25664,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"image","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-25660","post","type-post","status-publish","format-image","has-post-thumbnail","hentry","category-a-to-polska-wlasnie","post_format-post-format-image","cat-5-id"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25660","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25660"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25660\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26578,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25660\/revisions\/26578"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/25664"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25660"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25660"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/turysta2.pttk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25660"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}lipiec-wrzesie\u0144\/3(3)2020<\/pre>\n